نړیوال بانک په خپل تازه مياشتني راپور کې ويلي چې د افغانستان اقتصاد، سره له دې چې محدود پرمختګ ثبت کړی، لا هم له جدي ننګونو سره مخ دی.
دغه بنسټ د غبرګولي په پنځمه، د سې شنبې په ورځ، راپور ورکړی چې د نفوس زياتوالی، د انفلاسيون لوړېدل او د بهرنيو مرستو کمښت د خلکو پر ژوند فشار زيات کړی او د افغانانو د ژوند کچه يې ټيټه کړې ده.
د راپور له مخې، د سيمه ييزو کړکېچونو او د سرحدونو له تړل کېدو سره سره، د افغانستان اقتصاد محدود وده کړې او د هېواد واقعي ناخالص کورنی توليد شاوخوا ۴.۸ سلنه اټکل شوی دی.
نړیوال بانک ويلي چې دغه وده تر ډېره د کورنۍ غوښتنې د زياتېدو او د ميليونونو افغان کډوالو د بېرته ستنېدو له امله رامنځته شوې؛ هغه عوامل چې د کورنيو مصرف او د داخلي بازارونو فعاليتونه يې زيات کړي دي.
خو دغه بنسټ خبرداری ورکړی چې د شاوخوا ۳.۷ ميليونه کډوالو بېرته ستنېدل له اقتصادي ودې هم اوښتي او له امله يې د هر وګړي عايد ۵.۶ سلنه کم شوی دی.
په راپور کې راغلي چې د ۲۰۲۵ مالي کال پر مهال د انفلاسيون منځنۍ کچه ۳.۶ سلنه وه، خو د ۲۰۲۶ کال په مارچ کې ۷.۶ سلنې ته رسېدلې ده.
نړیوال بانک د کرنيزو توليداتو کمښت، د غوښتنې زياتوالی او سوداګريزې ستونزې د بيې لوړېدو اصلي لاملونه بللي او ټينګار يې کړی چې ګرانۍ د کورنيو، په ځانګړي ډول د بېوزلو خلکو، د پېرلو توان کم کړی دی.
دغه بنسټ زياته کړې چې په افغانستان کې فقر او د خوړو ناامني زياته شوې او د ۲۰۲۵ کال په وروستيو کې شاوخوا ۱۴ ميليونه کسان له سختې غذايي ناامنۍ سره مخ وو.
اټکل کېږي چې دغه شمېر به په راتلونکي ژمي کې ۱۷.۴ ميليونو کسانو ته ورسېږي، چې د افغانستان د ټول نفوس نږدې ۴۰ سلنه جوړوي.
نړیوال بانک ويلي چې د بهرنيو مرستو کمښت د طالبانو د ادارې وړتيا محدوده کړې چې په زېربناوو پانګونه وکړي او د اقتصادي بحرانونو پر وړاندې مبارزه وکړي.
د راپور په بله برخه کې د افغانستان بهرنۍ اقتصادي وضعيت «نازک» بلل شوی او ويل شوي چې د وارداتو زياتوالی او د صادراتو کمزورتيا د هېواد سوداګريز کسر نور هم زيات کړی دی.
د افغانستان لپاره د نړیوال بانک مشر فريس حداد زيروس ويلي:
«د افغانستان اقتصاد د لويو ننګونو پر وړاندې تر يوه بريده مقاومت ښودلی، خو يوازې اقتصادي وده بسنه نه کوي.»
هغه خبرداری ورکړی چې د نفوس چټک زياتوالی له اقتصادي لاسته راوړنو مخکې شوی او د عايدونو د کمېدو او د فقر د زياتېدو لامل ګرځېدلی دی.
نړیوال بانک وړاندوينه کړې چې د افغانستان اقتصادي وده به په ۲۰۲۶ کال کې شاوخوا ۴ سلنې ته راکمه شي.
