د افغانستان د پخواني ولسمشر مرستیال سرور دانش د افغانستان لپاره د «تبعیدي حکومت» د جوړېدو غوښتنه کړې او ویلي یې دي چې دغه جوړښت کولای شي په هېواد کې د انتقالي پړاو لپاره زمینه برابره کړي.
دانش د یکشنبې په ورځ د «طالبانو ډلې ته د واک د سپارلو د پنځم کال غونډې» په نوم په یوه مجازي ناسته کې وویل، افغانستان د اوسني وضعیت د پای ته رسولو لپاره داسې سیاسي چوکاټ ته اړتیا لري چې د واک د لېږد او د خلکو پر ارادې د ولاړ نظام د جوړېدو زمینه برابره کړي.
دغه غونډه د افغانستان د ژغورنې لپاره د ملي مجمع او د افغانستان د ژغورنې لپاره د ملي مقاومت د عالي شورا له خوا جوړه شوې وه.
دانش په دې ناسته کې طالبان یو استبدادي جریان او د جنسیتي اپارتاید پلویان وبلل او ویې ویل چې له طالبانو سره مخالفت د کوم ځانګړي قوم، کلتور یا ژبې مخالفت نه دی.
هغه وویل: «زموږ مخالفت له انحصاري منطق سره دی.»
د افغانستان پخواني مرستیال ولسمشر خبرداری ورکړ چې یوازې د طالبانو سقوط به د افغانستان ستونزې حل نه کړي او که د هېواد د سیاسي بحران ریښو ته پام ونه شي، د تاوتریخوالي او کورنۍ جګړې د دورې د بیا راګرځېدو امکان شته.
دانش د افغانستان تاریخي تجربو ته په اشاره وویل چې د هېواد په سیاسي بدلونونو او بحرانونو کې د نظام سیاسي بڼه او محتوا تل مهم رول لرلی دی.
هغه ټینګار وکړ چې په بېلابېلو دورو کې سیاسي استبداد موجود و او باید د استبداد یوه بڼه د بلې بڼې ځایناستې نه شي.
دانش همداراز د افغانستان د سیاسي نظام د غیرمتمرکز کېدو غوښتنه وکړه او ویې ویل چې سیمهییزو ادارو ته د واک سپارل، د سیمو خپلواکي او فدرالیزم کولای شي په هېواد کې د واک د وېش له انتخابونو څخه وي.
د هغه په باور، د افغانستان د پراخو ویجاړیو یوه لویه برخه د سیاسي نظامونو له ایدیولوژۍ او افراطیت سره تړاو لري؛ هغه تګلارې چې د خلکو ازادۍ یې محدودې کړې دي.
دانش وویل د افغانستان بېلابېل قومونه تاریخي او جغرافیایي ځانګړنې لري، خو ټول وګړي باید له برابر حقونو برخمن وي.
هغه د خپل د خوښې سیاسي نظام په اړه وویل چې «دیني دموکراسي» د ده له نظره مناسب ماډل دی؛ داسې نظام چې د ده په وینا باید مدني ازادۍ او د بیان ازادي تضمین کړي، د وګړو حقوق برابر وبولي، واک په عادلانه توګه ووېشي او د ټولو لپاره د سیاسي ګډون زمینه برابره کړي.
دانش همداراز وویل چې انحصار غوښتونکي جریانونه باید ځان د مطلق حقیقت خاوندان ونه ګڼي او ټینګار یې وکړ چې سیاسي واک باید خلکو ته وسپارل شي.
د تبعیدي حکومت د جوړېدو وړاندیز د سرور دانش له خوا په داسې وخت کې مطرح کېږي چې د طالبانو له بیا واکمنېدو پنځه کاله وروسته، د دې ډلې سیاسي مخالفان لا هم د افغانستان د راتلونکي سیاسي نظام، د واک د لېږد او د یوه ټولشموله سیاسي جوړښت د رامنځته کېدو پر څرنګوالي بېلابېل نظرونه لري.
