د روسیې ولسمشر ولادیمیر پوتین د اوکراین د ولسمشر ولودیمیر زلنسکي هغه غوښتنه رد کړې چې د جګړې د پای ته رسولو لپاره یې د مخامخ او مستقیمو خبرو وړاندیز کړی و؛ هغه دریځ چې ښيي د اوربند او سولې لپاره سیاسي واټن لا هم پراخ دی.
دغه غبرګون وروسته له هغې څرګند شو چې زلنسکي د یوه پرانیستي لیک له لارې له پوتین څخه د مستقیمې لیدنې او د جګړې د درولو غوښتنه وکړه. خو د روسیې ولسمشر دغه لیک «بېادبانه» وباله او ویې ویل چې دا ډول غوښتنې د حقیقي مذاکراتو د شرایطو له برابرولو سره مرسته نه کوي.
پوتین د سن پترزبورګ اقتصادي فورم پر مهال وویل: «هر ډول سوله ییزه هوکړه باید د اوربند له اعلان مخکې ترلاسه شي.» هغه استدلال وکړ چې په اوسنیو شرایطو کې اوربند به اوکراین ته فرصت ورکړي چې خپل پوځ بیا تنظیم او پیاوړی کړي.
د روسیې ولسمشر یو ځل بیا د مسکو پر پخوانیو شرطونو ټینګار وکړ. هغه وویل چې اوکراین باید خپل ځواکونه له دونیتسک، لوهانسک، خرسون او زاپوریژیا سیمو وباسي او همدارنګه د ناټو غړیتوب ته د ورګډېدو له پلان څخه تېر شي.
کییف بیا دا شرطونه نه مني او وایي چې دا غوښتنې په عملي ډول د اوکراین د ملي خاورې د یوې برخې د سپارلو معنا لري.
ولودیمیر زلنسکي د پوتین د څرګندونو په غبرګون کې لیکلي چې روسیې یو ځل بیا «جګړه غوره کړې» او د کرملین مشرتابه د جګړې د پای ته رسولو لپاره رښتینې اراده نه لري.
په داسې حال کې چې سیاسي بنبست دوام لري، جګړه هم لا پسې پراخه شوې ده. اوکرایني چارواکي وایي چې د ازوف په سمندرګي او د روسیې تر کنټرول لاندې سیمو کې یې پنځه بېړۍ په نښه کړې دي. د اوکراین په وینا، دغو بېړیو پوځي تجهیزات او مصادره شوي توکي لېږدول.
له بلې خوا، د روسیې وروستیو بریدونو د اوکراین په بېلابېلو سیمو کې لږ تر لږه ۱۳ کسان وژلي او شاوخوا ۷۰ نور یې ټپیان کړي دي.
اوکرایني چارواکي وایي چې یوازې د کییف په شاوخوا کې پر یوې لبنیاتي فابریکې برید کې څلور کسان وژل شوي دي.
د اذربایجان د بهرنیو چارو وزارت هم ویلي چې د ازوف سمندرګي په وروستیو بریدونو کې لږ تر لږه پنځه کسان وژل شوي دي؛ هغه پرمختګ چې ښيي جګړه اوس یوازې د ځمکنیو جبهاتو تر حدودو محدوده نه ده پاتې.
د روسیې او اوکراین جګړه اوس له خپلو تر ټولو پېچلو پړاوونو څخه یوه ته داخله شوې ده. که څه هم دواړه خواوې د سولې خبرې کوي، خو د مسکو او کییف ترمنځ د سولې د شرایطو واټن لا هم ډېر زیات دی.
روسیه هڅه کوي هغه سیمې وساتي چې د جګړې په جریان کې یې نیولې دي، خو اوکراین ټینګار کوي چې ټولې نیول شوې سیمې باید بېرته ترلاسه شي.
د دې تحول مهم اړخ دا دی چې د پوتین له لوري د مستقیمو خبرو ردول د یوه جدي سیاسي بهیر د پیل هیلې کمزورې کوي. دا دریځ ښيي چې کرملین لا هم د خپلو پوځي او ستراتیژیکو موخو ترلاسه کول د عاجلو مذاکراتو تر پیل مهم ګڼي.
شنونکي باور لري چې د دواړو لورو د دریځونو ترمنځ ژور اختلاف کولی شي جګړه لا اوږده او لګښتناکه کړي؛ هغه جګړه چې اغېزې یې یوازې روسیه او اوکراین نه، بلکې د اروپا امنیت، نړیوال انرژي بازارونه او نړیوال سیاسي توازن هم اغېزمنوي.
